Bentonit sodowy Volclay
Bentonit jest pęczniejącym iłem, a jego nazwa pochodzi od pierwszego
eksploatowanego złoża w Forcie Benton, w stanie Wyoming, USA. Geologicznie
bentonity są minerałami pochodzenia wulkanicznego z ery kredowej,
a nawet jurajskiej, a więc z epoki amonitów i dinozaurów. Większość
eksploatowanych złóż powstało w wyniku wietrzenia tufów wulkanicznych
w środowisku alkalicznym i silnie zasolonym.
Po wydobyciu ze złoża bentonit sodowy zostaje przez American Colloid
Company (ACC) w sposób zasadniczy przetworzony. Proces przetwórczy
polega na stosowaniu do starannie wyselekcjonowanego bentonitu dwóch
czynników chemicznych, które działając każde z osobna i łącznie
sprawiają, że bentonit nabiera większej odporny na dziaanie zanieczyszczeń
chemicznych.
Budowa bentonitu sodowego
Bentonit sodowy jest skałą osadową, której głównym składnikiem
jest minerał iłowy - montmorillonit sodowy. Montmorillonity są krzemianami
trójwarstwowymi, zbudowanymi z dwóch warstw czworościanów krzemowo-tlenowych,
zgrupowanych wokół centralnej warstwy ośmiościanów glinowo-tlenowo-wodorotlenowych
(rysunek 1). Aniony tlenu na wierzchołkach czworościanów skierowane
są do środka, gdzie otaczają razem z grupami wodortlenowymi kationy
glinu, żelaza lub magnezu, tworząc ośmiościany warstwy oktaedrycznej.
Dwie warstwy tetraedryczne połączone są silnymi wiązaniami jonowo-atomowymi
z jedną warstwą oktaedryczną, tworząc pakiet będący jednostką strukturalną
charakterystyczną dla montmorillonitów. Całkowity ładunek ujemny
pochodzący od anionów tlenowych (O=) przeważa nad sumą ładunków
kationów (Si+4, Al+3, Fe+2, Fe+3, Mg+2), co w efekcie decyduje o
ujemnym naładowaniu powierzchni pakietów. Ta niewielka nadwyżka
ładunku ujemnego powierzchni pakietów jest równoważona przez kationy
wymienne, obecne między pakietami. Pojedynczy pakiet bentonitu ma
grubość 1 nm a pozostałe wymiary rzędu 0,2 - 2 mikronów. Suche pakiety
bentonitu sodowego grupują się zazwyczaj w ustawieniu powierzchnia-powierzchnia,
z kationami wymiennymi i małymi ilościami adsorbowanej wody w strefie
międzypakietowej. Odległości między pakietami są zmienne i zależą
od ilości zaadsorbowanej wody.
Bentonity najogólniej klasyfikowane są ze względu na dominujące
międzypakietowe kationy wymienne jako sodowe lub wapniowe, chociaż
spotyka się również magnezowe. Gdy przeważają jony sodu, w strefę
międzypakietową może być adsorbowana znaczna ilość wody, co jest
powodem znacznego pęcznienia. Obecność sodu umożliwia prawie nieograniczoną
adsorpcję spolaryzowanych warstw molekuł wody, co nie ma miejsca,
gdy przeważa wapń lub magnez. W następstwie tego bentonity wapniowe
i magnezowe wykazują słabe właściwości pęcznienia.
Właściwości bentonitu sodowego
Właściwości fizyczne
Bentonit sodowy jest powszechnie znany ze swoich wybitnych zdolności
pęcznienia. Może adsorbować 5 razy więcej wody niż sam waży, a przy
pełnym nasyceniu zajmuje objętość 12 - 15 razy większą niż jego
ilość w stanie suchym. Zdolność do adsorpcji znacznych ilości wody
czyni go również bardzo plastycznym i odpornym na przełamania i
pęknięcia.
Co bardzo istotne, bentonit może być uwadniany i suszony nieograniczoną
ilość razy, bez utraty jego pierwotnych zdolności pęcznienia. Może
być zamrażany i rozmrażany wielokrotnie, również bez utraty tej
właściwości.
Z uwagi na to, że pakiety bentonitu są w sposób jednorodny szerokie
i płaskie, bentonit sodowy ma wyjątkowo dużą powierzchnię właściwą:
od 600 do 800 m2/g. Oznacza to, że mniej niż 10 gramów bentonitu
ma powierzchnię właściwą równą obszarowi boiska piłki nożnej.
Warstwa uwodnionego bentonitu tworzy zwartą barierę dla przepływu
cieczy, o przepuszczalności hydraulicznej rzędu 1 x 10-11 m/s.
Właściwości elektrochemiczne
Budowa bentonitu sodowego nadaje mu pewne istotne właściwości elektrochemiczne.
Jak wcześniej wspomniano, pakiety bentonitu ze swej natury mają
łączny ładunek ujemny. Ten niezrównoważony ładunek pochodzi głównie
od atomach tlenu, znajdujących się na płaskich powierzchniach pakietów.
Jednak na krawędziach pakietów, gdzie naładowane dodatnio kationy
glinu w warstwie ośmiościennej są eksponowane bez pełnego zrównoważenia
anionami tlenu, możliwy jest pewien ładunek dodatni (ładunek krawędziowy).
Selektywna neutralizacja tych ładunków krawędziowych jest krytycznym
aspektem procesu uszlachetniania chemicznego, dokonywanego przez
CETCO.
Właściwości hydratacyjne
Pomimo olbrzymiej ilości badań w tym zakresie, proces hydratacji
bentonitu sodowego nie został jeszcze całkowicie wyjaśniony. Jednak
wiedza o tym procesie jest na tyle obszerna, aby pokusić się tu
o ogólny opis zasadniczego mechanizmu, który powoduje adsorpcję
wody. Na pęcznienie bentonitu sodowego wpływ ma kombinacja czterech
czynników:
1. Polaryzacja molekuł wody. Cząsteczki wody, w których dwa atomy
wodoru tworzą kąt 105° w stosunku do atomu tlenu, mają kształt litery
V (rysunek 2). Z uwagi na to, że atomy tlenu mają tendencję do przyciągania
elektronów (e-), a atomy wodoru mają skłonność do ich oddawania,
otoczenie cząsteczek wody w pobliżu atomów tlenu jest naładowane
ujemnie, podczas gdy przestrzeń wokół atomów wodoru ma ładunek dodatni.
I chociaż wartość tego ładunku jest nieduża, to jednak decyduje
o wielu istotnych właściwościach wody. Taka budowa cząsteczki wody
powoduje, że środki ciężkości ładunków dodatniego i ujemnego nie
pokrywają się. Cząsteczka ma dwa bieguny, co nadaje jej właściwości
dipolu. W ten sposób, kiedy dwie cząsteczki wody zbliżaję się do
siebie, powstaje przyciąganie elektrostatyczne między atomem tlenu
o ładunku ujemnym u podstawy "V" -w jednej cząsteczce
wody i atomem wodoru naładowanym dodatnio -w rogu drugiej cząsteczki.
Chociaż siła tego przyciągania, nazywana wiązaniem wodorowym, stanowi
tylko 5-10 % siły normalnego wiązania atomowego między atomami w
cząsteczce, jest ona jednak znacznie większa od sił van der Wall'a,
które utrzymują nienaładowane cząsteczki razem, w stanie ciekłym
lub stałym. Najbardziej istotnym następstwem tego typu wiązań jest
asocjacja cząsteczek wody (rysunek 3). Ta polaryzacja cząsteczek
wody umożliwia ich uporządkowaną adsorpcję w przestrzeniach międzypakietowych
bentonitu.
2. Pozycja tlenu w warstwie czworościanów. Patrząc z góry na pakiet
bentonitu dostrzec można atomy tlenu na powierzchni warstwy tetraedrycznej
ułożone w węzłach sześciokątnej siatki (rysunek 4). Tak jak pasujące
kawałki puzzli, siatka ta fizycznie przystaje do siatki tworzonej
przez atomy wodoru w cząsteczkach wody i możliwym staje się wiązanie
wodorowe między atomami tlenu w bentonicie i atomami wodoru w wodzie.
3. Ujemny ładunek powierzchni pakietów. Stwierdzilimy już, że izomorficzne
podstawianie kationów w obrębie warstwy ośmiościennej powoduje powstanie
nadmiaru ładunków ujemnych na powierzchniach pakietów. Elektrony
te umożliwiają tworzenie się wiązań wodorowych o charakterze częściowo
atomowym, pomiędzy cząsteczkami wody a powierzchniami pakietów.
Efektem istnienia niezrównoważonych ujemnych ładunków elektrycznych
jest nie tylko silne wiązanie pakiet-woda, ale również umożliwienie
przyłączania kolejnych warstw wody.
Uważa się, że te silne wiązania polaryzują cząsteczki wody pierwszej
warstwy i ułatwiają tworzenie się kolejnej warstwy. Wiązania te
w następnej warstwie pozwalają na tworzenie się kolejnej warstwy,
do momentu powstania trzech lub czterech warstw wody o podobnej
orientacji (asocjacja). Jednak cechy kinetyczne wody powodują zmniejszanie
się sił kierunkowych wraz z odległością, kolejne warstwy cząsteczek
wody stają się coraz mniej sprężyste wraz ze wzrostem odległości
od powierzchni pakietu (Grim, 1968).
4. Obecność sodu. Gdy jest wystarczająca ilość czystej wody, jony
sodu w przestrzeniach międzypakietowych są "motorami",
które napędzają powyższe reakcje ponad już istniejące 3-4 monomolekularne
warstwy wody. Ujemny ładunek oraz hexagonalne ustawienie atomów
tlenu na powierzchniach pakietów ułatwia tworzenie się pierwszych
spolaryzowanych warstw wody. Kontynuację tego procesu umożliwia
obecność jonów sodu, które wytwarzają ciśnienie osmotyczne, ciągnące
cząsteczki wody z roztworu w warstwę dyfuzyjną, gdzie stężenie jonów
jest wyższe niż w roztworze (Grim, 1968; van Olphen; Newman). Po
wciągnięciu w obszary międzypakietowe, cząsteczki wody są polaryzowane
warstwowo, tak jak opisano wyżej. Wysokiej jakości bentonit sodowy
będzie adsorbować 25-50 warstw wody (Grim, 1968).
Wpływ zanieczyszczeń na bentonit nieprzetworzony
Naturalny bentonit sodowy nie jest substancją chemicznie obojętną
i w kontakcie z pewnymi związkami chemicznymi, w trakcie i po uwodnieniu,
jest podatny na degradację. Chemikalia mogą niekorzystnie wpływać
na bentonit sodowy na cztery sposoby:
1. Rozpuszczanie iłu. Silnie stężone roztwory kwasów i zasad mogą
po prostu rozpuszczać tlenek glinu z ośmiościennej warstwy bentonitu.
Roztwory takie mogą przez to zmienić budowę fizyczną iłu i wpłynąć
negatywnie na jej wydajność, jako bariery hydraulicznej.
2. Wymiana jonów sodu w przestrzeniach międzypakietowych. Międzypakietowe
jony sodu w naturalnym bentonicie mogą w łatwy sposób zostać wymienione
na inne kationy z roztworu. Jak wcześniej wspomiano, obecność jonów
sodu w przestrzeniach międzypakietowych umożliwia olbrzymie pęcznienie
bentonitu sodowego. Zastąpienie tego jonu innymi kationami w sposób
znaczny zmniejsza pęcznienie, ponieważ mają tendencję do przyciągania
obu powierzchni warstwowych. W ten sposób wielowartościowe kationy
wytwarzają siłę ściągającą pakiety do siebie (Grim, 1962). Utrata
zdolności pęcznienia zazwyczaj odpowiada istotnemu zmniejszeniu
działania bentonitu, jako bariery hydraulicznej.
3. Adsorpcja zanieczyszczeń chemicznych. W uwodnionych systemach
ił/woda obecność związków organicznych (w tym większość węglowodorów
i ich chlorowcopochodnych) utrudnia tworzenie się spolaryzowanych
warstw wody. To powoduje powstanie pęknięć skurczowych i makroporów,
które zmniejszają wydajność hydrauliczną bentonitu. Reakcja pojawia
się jako funkcja rozpuszczalności, stężenia i czasu ekspozycji zanieczyszczeń
organicznych obecnych w roztworze. Dla wielu substancji organicznych
te niekorzystne zjawiska pojawiają się tylko w przypadku ich dużych
stężeń.
4. "Współzawodnictwo" jonów. Jeżeli w oddziałującym na
bentonit roztworze wodnym występuje znaczne stężenie jonów (tj.
wapnia, potasu, magnezu, azotu, chlorków, fosforanów), pęcznienie
bentonitu może być znacznie zmniejszone, ponieważ sąsiednie otaczające
cząsteczki wody dążą do reorientacji swojej dwubiegunowości w kierunku
jonów tak, że nie są one już właściwie zorientowane dla utworzenia
silnych wiązań z powierzchnią iłu.
Rozmiary, w jakich ten mechanizm będzie oddziaływał na bentonit
sodowy, będą zależne w zasadzie od rodzaju i stężenia substancji
chemicznej i czasu ekspozycji. Inne zmienne dotyczą ogólnej jakości
iłu (zwłaszcza typów wymiennych jonów międzypakietowych i stopnia
reakcji podstawiania jonów w jednostkach czworościennych i ośmościennych),
jak również temperatury systemu ił/zanieczyszczenia.
Proces przetwórczy bentonitu sodowego
Chociaż na spolaryzowane warstwy wody w bentonicie sodowym może
mieć wpływ obecność zanieczyszczeń, to możliwa jest ochrona systemu
ił/woda przez uszlachetnienie go odpowiednimi substancjami chemicznymi.
W rozdziale tym zostanie omówiony opatentowany proces, opracowany
przez American Colloid Company, który sprawia, że bentonit sodowy
staje się odporny na możliwą degradację spowodowaną zanieczyszczeniami.
Wybór wyjściowego iłu
Zasadnicze znaczenie w chemicznym uszlachetnianiu iłów bentonitowych
ma wybór samego surowca. Bogate w tym zakresie dowiadczenie ACC
wskazuje, że pewne iły są bardziej podatne na uszlachetnianie chemiczne
niż inne. Jest ważne, aby wydobycie i przetworzenie wybranych iłów
było starannie kontrolowane, tak jak cała procedura uszlachetniania
chemicznego.
Produkty CETCO są wytwarzane z iłów, których czworościenne odwzorowanie
i reakcje wymiany jonowej w sieci krystalicznej jest minimalna,
jako że właśnie te zjawiska zostały zidentyfikowane jako wywierające
duży wpływ na podatność iłów na uszlachetnienie. Taka kontrola surowca
iłowego "od początku do końca" zapewnia maksymalizację
efektywności procesów uszlachetniania chemicznego.
Modyfikowanie polimerami
Swobodne pęcznienie jest miarą zdolności bentonitu sodowego do
adsorpcji wody. Ogólnie rzecz ujmując, im wyższe pęcznienie bentonitu,
tym lepsza jego wydajność. Swobodne pęcznienie bentonitu jest więc
istotnym wskaźnikiem jego wydajności jako bariery przeciwwodnej.
Polimery używane w uszlachetnianiu bentonitu są specjalnie wybranymi,
rozpuszczalnymi w wodzie polielektrolitami, składającymi się z cząsteczek
o długich łańcuchach, z grupami anionów usytuowanych wzdłuż całej
długości łańcucha. Kiedy polimery są rozpuszczone w wodzie, rozwijają
się, wzmacniając konfigurację, z uwagi na wzajemne odpychanie grup
o tym samym ładunku wzdłuż łańcucha.
Polimery poprawiają działanie bentonitu sodowego, zwłaszcza przez
wspomaganie dezagregacji pakietów iłu. Agregat mineralogiczny może
zawierać dziesiątki tysięcy pakietów. Nieuwodnione pakiety są pogrupowane
powierzchnia-powierzchnia i krawędź-powierzchnia poprzez takie właśnie
wiązania elektrostatyczne, być może tylko jednym lub dwoma ukierunkowanymi
monowarstwami wody między przylegającymi pakietami (rysunek 5).
Kiedy w systemie ił/polimer pojawia się woda, anionowe grupy funkcyjne
polimerów absorbują się na nią i neutralizują dodatnio naładowane
krawędzie pakietów iłu. Ta reakcja sprzyja rozdzieleniu pakietów,
jako że polimer pokonuje siły krawędziowe makrostruktury (rysunek
6).
Gdy łańcuchy polimeru są absorbowane na wiele różnych pakietach
w obrębie agregatu mineralogicznego, polimer fizycznie rozdziela
taki agregat i dostępnym staje się do dalszej hydratacji niezmiernie
wielki obszar powierzchni iłu. Z uwagi na to, że wielkie partie
iłu są "uaktywniane" (tj. hydratyzowane), uważa się, że
taki ił jest bardziej efektywny w zakresie osłabienia potencjalnego
działania destrukcyjnego zanieczyszczeń chemicznych (Alther).
Stwierdzono, że zasięg dezagregacji jest zależny od stabilności
makrostruktury agregatu, od stopnia wymiany jonowej na powierzchniach
warstw tetraedrycznych i oktaedrycznych i zależne jest dalej od
rozkładu kationów międzypakietowych. Te właściwości iłu podstawowego
są monitorowane przez ACC w czasie jego przetwarzania i uszlachetniania.
Jeszcze inny mechanizm, dzięki któremu polimery zwiększają swoją
odporność na zanieczyszczenia, polega na tworzeniu ochronnej hermetyzacji
wokół uwodnionych pakietów bentonitu. Polimer długołańcuchowy wiąże
się na krawędziach pakietów i zawija (opakowuje niejako) zaadsorbowane
warstwy wody pakietu z innym miejscem wiązania tego samego lub innego
pakietu. Odległość od powierzchni pakietu, na której występuje to
"zawiniątko" polimerowe jest odległością, przy której
stabilność zaadsorbowanych warstw wody jest wystarczająco słaba,
by być przezwyciężaną przez obecność łańcucha polimeru. Łańcuch
polimeru i jego duże grupy funkcyjne działają wtedy jak bariera
fizyczna w celu ochrony spolaryzowanych warstw wody w obrębie polimeru
i zapobiegają reakcjom wymiany jonów lub innym efektom, które powodują
kurczenie się warstw wody.
Niezwykle ważne jest, aby właściwie ocenić konieczną ilość polimerów
dodawanych do bazowego iłu. Dodawanie zbyt dużych ilości może dać
w efekcie ił o niskiej jakości, w innym znów przypadku można osiągnąć
dobre właściwości fizyczne, lecz sam polimer będzie działał jako
bariera hydrauliczna, a nie ił. ACC wybiera do swego procesu uszlachetniania
tylko takie bentonity, których właściwości fizyczne najlepiej nadają
się do zastosowania w wykładzinach wodoszczelnych i dokłada starań,
aby poprawić jakość iłu, a nie sztucznie zastępować go polimerami.
Modyfikowanie dyspergatorami
W technologii minerałów ilastych znana jest cała gama środków chemicznych,
które mogą zamienić sztywną zawiesinę iłu w regularną, swobodnie
płynącą ciecz. Tego rodzaju rodki chemiczne określane są jako deflokulanty
lub dyspergatory (van Olphen). ACC ma bardzo bogate doświadczenia
w stosowaniu dyspergatorów do wiertniczych płuczek bentonitowych
i sterowaniem ich właściwościami reologicznymi. ACC odkryło również,
że pewne reakcje chemiczne pomiędzy właściwymi dyspergatorami a
bentonitem sodowym mają równie duże znaczenie w poprawianiu właściwości
odpornościowych bentonitu na zanieczyszczenia.
Dyspergatory działają na zasadzie zjawiska znanego jako odwrócenie
ładunku krawędziowego, gdzie aniony dyspergatora preferują reakcje
z eksponowanymi kationami glinu na krawędziach pakietów bentonitu
(rysunek 7). Reakcje te nie występują na powierzchniach pakietów
o ładunku ujemnym, ponieważ tylko dodatnio naładowane krawędzie
będą wchodziły w reakcje z anionami dyspergatora. W ten sposób bardzo
małe dodatki dyspergatora będą miały dramatyczne skutki w reologii
i odpornoci na zanieczyszczenia bentonitu sodowego.
Dwa mechanizmy powodują adsorbcję anionowych dyspergatorów na krawędziach
pakietów iłu. Pierwszy, to przyciąganie elektrostatyczne między
anionami dyspergatora i eksponowanymi kationami glinu. Przyciąganie
elektrostatyczne tylko neutralizuje ładunek krawędziowy, podczas
gdy drugi mechanizm pozwala na adsorbcję nadmiaru anionów w celu
odwrócenia ładunku krawędziowego z dodatniego na ujemny. Pewne dyspergatory
są bardziej skłonne do wchodzenia w reakcje z eksponowanymi jonami
glinu na krawędziach pakietu bentonitowego w wyniku czego tworzy
się złożony anion, w którym polijonowy dyspergator łączy się z miejscem
o ładunku dodatnim, powodując nierównowagę ładunku netto. Im wyższa
jest wartościowość dyspergatora, tym większy jest ładunek ujemny
netto. Cały pakiet iłu staje się wtedy naładowany ujemnie i tym
samym uniemożliwia się łączeniu krawędź-płaszczyzna między pakietami.
Odległości między pakietami wzrastają, pozwalając na formowanie
się grubszych warstw adsorbowanej wody. Co więcej, usuwa się wszelkie
efekty rozrywające w warstwie adsorbowanej wody dzięki dodatniemu
ładunkowi krawędziowemu.
Dyspergatory anionowe mają też inny pozytywny wpływ na wzrost odporności
bentonitu sodowego na zanieczyszczenia. Nie wszystkie dyspergatory
dodawane do układu bentonit/woda są zużywane do zamiany ładunku
krawędziowego. Niektóre z dyspergatorów pozostają w niezaodsorbowanej
wodzie. Jeśli potencjalnie szkodliwe kationy są również obecne w
układzie ił/woda, nadmiar anionów dyspergatora będzie przyciągany
do kationów. Obecnie obowiązująca teoria, dotycząca roztworów elektrolitycznych
stwierdza, że w sąsiedztwie kationów będzie większa koncentracja
anionów niż w średniej objętości roztworu niezaadsorbowanej wody.
Innymi słowy, pojawi się swego rodzaju "chmura" anionowa
dookoła kationów i odpychanie elektrostatyczne będzie redukowało
reakcję pomiędzy chmurą anionów a pakietami iłu o ładunku ujemnym
(van Olphen).
Wreszcie, w bardzo ograniczonym zakresie, dyspergator używany w
procesie uszlachetniania zawiera sód, który oddziela się od swych
funkcyjnych grup polijonowych w trakcie hydratacji. Jony te mogą
wnikać w przestrzenie pomiędzy warstwami tetraedrycznymi w ile i
ułatwić międzypakietową adsorbcję wody.
Działanie synergiczne
Na wszystkie bentonity uszlachetniane przez CETCO oddziałuje się
zarówno dyspergatorami jak i polimerami. Wzrost odporności na zanieczyszczenia
pojawia się jako efekt synergiczny działania tych dwóch czynników.
Jest prawdopodobne, że dyspergator zajmuje znaczny obszar dostępnych
wiązań krawędziowych i zmusza niejako polimer do przechodzenia poprzez
pakiety (do robienia raczej swego rodzaju mostków przez pakiety,
niż do tworzenia wiązań wzdłuż krawędzi pakietu).Ten efekt mostkowy
polimeru tworzy powłokę ochronną i faktycznie zabezpiecza przed
wciąganiem w międzypakietowy system wodny szkodliwych substancji
organicznych i nieorganicznych (rysunek 8). Uważa się, że tworzenie
tych mostów i opakowań z polimerów nie pojawia się, gdy brak jest
dyspergatora. I vice versa: odporność na zanieczyszczenia nie wzrasta
w sposób istotny poprzez odwrócenie ładunku krawędziowego przy zastosowaniu
dyspergatora, gdy brakuje polimeru. Oba te czynniki muszą być obecne
we właściwej proporcji dla uzyskania właściwej odporności na zanieczyszczenia.
Uwagi końcowe
Dane z wielu lat doświadczeń ACC w uszlachetnianiu bentonitów wykazują,
że ten proces chemiczny jest efektywny w zabezpieczaniu długoterminowym
iłu przed szeroką gamą szkodliwych czynników. Ponieważ jest prawie
nieograniczona ilość środowisk chemicznych, wobec których uszczelnienia
oparte na bentonicie mogą być eksponowane, jest niezmiernie trudno
określić ogólną efektywność iłów uszlachetnionych przez CETCO. Nie
mniej, przy porównaniach czynionych od czasu do czasu z nieuszlachetnionymi
bentonitami są w pełni uzasadnione dane, wykazujące ich wyższość
nad nieprzetworzonymi w utrzymaniu swoich właściwości fizycznych
i chemicznych w warunkach, gdy przenikają przez nie roztwory zanieczyszczone.
Jednakże, nawet bentonity uszlachetnione przez CETCO nie są zalecane,
kiedy zastosowanie wymaga długoterminowej odporności na zanieczyszczenia
o wysokim stężeniu, na sole w czystej postaci lub związki organiczne.
Jeżeli bentonity są przewidziane do użycia w jakimkolwiek środowisku
o wysokim stopniu zanieczyszczenia, gdzie istnieją obawy o kompatybilność,
wówczas CETCO wykonuje testy laboratoryjne dla dostosowania bentonitu
do określonego zastosowania.
|
